Pilot gebruik genealogische DNA-databanken succesvol: nieuw opsporingsmiddel in cold cases

De pilot waarbij het Openbaar Ministerie (OM), het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en de politie gebruikmaken van genealogische DNA-databanken om een doorbraak te realiseren in cold cases, is afgerond. Dankzij de opgedane ervaringen is een voor Nederland volledig nieuw opsporingsmiddel ontwikkeld dat kan worden ingezet in ernstige strafzaken. Ook leverde de pilot bruikbare aanknopingspunten op in twee van de zes geselecteerde zaken.

Het is nu mogelijk om DNA-profielen van sporen op de plaats delict te vergelijken met de DNA-profielen van personen in genealogische DNA-databanken die daarvoor toestemming hebben gegeven. Op deze manier zijn ook (verre) verwanten van een potentiële verdachte of onbekende slachtoffers te achterhalen. Vervolgens kan worden geprobeerd die persoon via uitgebreid stamboomonderzoek op het spoor te komen.

De pilot startte in 2023 met twee Limburgse cold cases, de zogenoemde Heuvelmoord en de zaak van een onbekende overleden vrouw wier lichaam werd aangetroffen ter hoogte van de Pietersplas in Maastricht. Later dat jaar gaf de rechter-commissaris groen licht voor het gebruik van genealogische DNA-databanken in deze strafzaken.
Daarna werd ook een moordzaak uit Zeeland-West-Brabant toegevoegd aan de pilot, evenals drie zaken van parket Amsterdam met onbekende doden die vermoedelijk door een misdrijf om het leven kwamen. In de Amsterdamse zaken gaat het om het stoffelijk overschot van een vrouw in een sloot bij Uilenstede in 1995, dat van een overleden man in 1998 in het Flevopark, en lichaamsdelen van een vrouw die in 1992 op diverse plekken in Amsterdam werden aangetroffen.

In de zaak rondom de Heuvelmoord zijn in een van de geselecteerde DNA-databanken twee mogelijke verwanten gevonden van de dader. Om dat spoor verder te kunnen onderzoeken via stamboomonderzoek loopt inmiddels een rechtshulpverzoek aan de Verenigde Staten, omdat deze personen daar wonen.